Home Αθληση και ευεξία Κοιμηθείτε! Έτσι πλένετε τον εγκέφαλό σας
Κοιμηθείτε! Έτσι πλένετε τον εγκέφαλό σας

Κοιμηθείτε! Έτσι πλένετε τον εγκέφαλό σας

0

Γράφει η Αφροδίτη Ντάικου

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ένας καλός ύπνος είναι καλός για τη σωματική και ψυχική σας ευεξία. Δύο νέες έρευνες αποδεικνύουν ότι κατά τη διάρκεια του  ύπνου ο εγκέφαλος «καθαρίζεται» καθώς αποβάλλει τις τοξίνες και συνάμα ο επαρκής ύπνος μπορεί να μειώσει το άγχος την επόμενη μέρα. Δυστυχώς, ο πολυάσχολος τρόπος ζωής μας και ο εθισμός στις συσκευές καθιστά τον ύπνο πιο σπάνιο.

Μια ομάδα επιστημόνων από το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης παρουσίασε τις πρώτες εικόνες του εγκεφαλονωτιαίου υγρού (CSF) που «αντλεί» τον εγκέφαλο κατά τη διάρκεια του ύπνου. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι η ροή υγρών θα μπορούσε να πλύνει κυριολεκτικά τον εγκέφαλο από τις τοξικές πρωτεΐνες  που συσσωρεύονται κατά τη διάρκεια της ημέρας. Κατά τη διάρκεια του ύπνου, το αίμα ρέει έξω από τον εγκέφαλο, και τα κύματα του εγκεφαλονωτιαίου υγρού ρέουν μέσω του εγκεφάλου, συντονισμένα με ρυθμικά κύματα ηλεκτρικής δραστηριότητας. Ορισμένες από αυτές τις πρωτεΐνες που θεωρείται ότι λαμβάνουν και απομακρύνουν το εγκεφαλονωτιαίο υγρό σχετίζονται με την εξασθένιση της μνήμης. Η ομάδα διαπίστωσε επίσης ότι αυτός ο μηχανισμός είναι ασθενέστερος στους ηλικιωμένους, οι οποίοι κοιμούνται λιγότερο και λιγότερο καλά, γεγονός που επιφέρει την απώλεια μνήμης και το Alzheimer.

Μια άλλη μελέτη στο Πανεπιστήμιο Berkeley της  Καλιφόρνιας διαπίστωσε ότι η έλλειψη ύπνου αυξάνει τα επίπεδα του άγχους κατά 30 τοις εκατό. Φαίνεται ότι ο ύπνος είναι η ώρα κατά την οποία ο εγκέφαλος καθαρίζει όχι μόνο τον εαυτό του, αλλά εξισορροπεί και τη νευρική του δραστηριότητα.

Χρησιμοποιώντας μια σειρά από τεχνικές σκαναρίσματος του εγκεφάλου, οι ερευνητές εξέτασαν τις επιπτώσεις της στέρησης του ύπνου σε 18 εθελοντές-φοιτητές. Διαπίστωσαν ότι μετά από μια άγρυπνη νύχτα ο μετωπικός προμετωπικός φλοιός του εγκεφάλου, ο οποίος ελέγχει κανονικά τα συναισθήματα, κλείνει, ενώ τα βαθύτερα συναισθηματικά κέντρα στον εγκέφαλο ήταν υπερβολικά ενεργά. Επιπλέον, οι τυποποιημένες δοκιμές έδειξαν ότι τα επίπεδα άγχους τους ήταν υψηλότερα χωρίς ύπνο. Σε αντίθεση με εκείνους που είχαν επαρκή , βαθύ ύπνο( μη-REM τύπος)οι οποίοι βίωσαν το χαμηλότερο άγχος την επόμενη μέρα. Δυστυχώς, το άγχος μπορεί επίσης να σας κρατήσει ξάγρυπνους οδηγώντας σε έναν φαύλο κύκλο στέρησης ύπνου και ακόμα υψηλότερου άγχους.

Οι επιστήμονες υποψιάζονται ότι ο ύπνος αποκαθιστά την ισορροπία μεταξύ των διαφόρων περιοχών του εγκεφάλου, έτσι ώστε να διατηρείται ο έλεγχος του άγχους. Οι διαταραχές άγχους είναι τα πιο κοινά προβλήματα ψυχικής υγείας, που επηρεάζουν έναν στους 10 ανθρώπους. Το γεγονός αυτό αυξάνει την ελπίδα ότι η απόλαυση του ύπνου θα μπορούσε να είναι ένας φυσικός και υγιής  τρόπος για την καταπολέμηση του άγχους. Ωστόσο ο βαθύς ύπνος γίνεται όλο και πιο δύσκολος, εν μέρει λόγω της επιρροής των ηλεκτρονικών συσκευών.

Μια άλλη μελέτη από τη Σιγκαπούρη ( The Relationship Among Screen Use and emotional /behavioral difficulties in Preschool children with neurodevelopmental disorders) εξέτασε τις πιθανές επιπτώσεις της πρώιμης έκθεσης σε συσκευές όπως τα smartphones, τα τάμπλετ και οι υπολογιστές σε παιδιά προσχολικής ηλικίας που είχαν διαγνωσθεί με νευροαναπτυξιακές διαταραχές όπως ο αυτισμός, οι καθυστερήσεις στη γλώσσα και οι μαθησιακές διαταραχές.

Διαπίστωσαν ότι η παρουσία ηλεκτρονικών συσκευών στην κρεβατοκάμαρα των παιδιών προσχολικής ηλικίας συνδέθηκε με αυξημένα προβλήματα ύπνου και συναισθηματικές και συμπεριφορικές δυσκολίες. Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι μεταξύ των παιδιών που έχουν προσβληθεί, οι γονείς τους περνούσαν επίσης πολύ χρόνο με συσκευές στο σπίτι και χρησιμοποιούσαν  τις συσκευές ως εργαλεία ψυχαγωγίας ή ηρεμίας των παιδιών. Οι επιστήμονες προτείνουν να περιοριστεί η ώρα της οθόνης στο σπίτι και να τελειώνει μία ώρα πριν τον ύπνο.

Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συνιστά να αποφεύγεται η έκθεση σε οθόνη για παιδιά ηλικίας κάτω των 18 μηνών και ιδιαίτερα να περιορίζεται η χρήση οθονών πριν τον ύπνο.

Όσο για εμάς τους υπόλοιπους, υπάρχουν αρκετά γνωστοί τρόποι βελτίωσης της «υγιεινής του ύπνου»:

Αποφύγετε την καφεΐνη και το αλκοόλ ακριβώς πριν από το κρεβάτι, προσπαθήστε να κοιμηθείτε και να ξυπνήσετε την ίδια ώρα κάθε βράδυ, διατηρείτε το υπνοδωμάτιο δροσερό και αν πάλι δεν μπορείτε να κοιμηθείτε, να σηκωθείτε και να κάνετε κάτι ήσυχο και χαλαρωτικό μέχρι να νιώσετε κουρασμένος , αλλά μην χρησιμοποιείτε ηλεκτρονική συσκευή!