1. Home
  2. Επικαιρότητα
  3. Εμβόλια – Κορωνοϊός: Τι συμβαίνει όταν παραλείπεται η δεύτερη δόση;
Εμβόλια – Κορωνοϊός: Τι συμβαίνει όταν παραλείπεται η δεύτερη δόση;

Εμβόλια – Κορωνοϊός: Τι συμβαίνει όταν παραλείπεται η δεύτερη δόση;

0

Αξιωματούχοι δημόσιας υγείας εκτιμούν ότι, εφόσον λάβετε ένα εμβόλιο με δύο προβλεπόμενες δόσεις, τότε αυτές οφείλουν αναγκαία να χορηγηθούν για την πληρέστερη προστασία κατά του κορωνοϊού, ιδιαίτερα υπόψει των μεταλλάξεων που επικρατούν παγκοσμίως. Ωστόσο, αρκετοί δεν κατανοούν το γεγονός ότι η δεύτερη δόση είναι εξίσου σημαντική. Πάνω από πέντε εκατομμύρια άνθρωποι, ή σχεδόν το 8% όσων εμβολιάστηκαν με την πρώτη δόση των εμβολίων Pfizer ή Moderna, έχουν παραλείψει τη δεύτερη δόση, με βάση τα επικαιροποιημένα στοιχεία που προκύπτουν από τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων.

Υπάρχουν διάφοροι λόγοι που ευθύνονται για την παραπάνω εξέλιξη. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι προβληματίζονται για τις παρενέργειες, οι οποίες αναφέρονται ως πιο έντονες μετά τη δεύτερη δόση. Άλλοι ισχυρίζονται ότι το προγραμματισμένο ραντεβού τους για τη λήψη της δεύτερης δόσης ακυρώθηκε και ως εκ τούτου ήταν δύσκολο να ρυθμιστεί εκ νέου. Βέβαια, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία φαίνεται ότι πολλοί αντιμετωπίζουν μια σύγχυση σχετικά με το ζήτημα και έτσι λανθασμένα θεωρούν ότι μια δόση αρκεί για την πρόληψη τους έναντι του κορωνοϊού, πράγμα που σαφώς δεν ισχύει.

Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Cornell και το Παιδικό Νοσοκομείο της Βοστώνης μελέτησαν ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα πάνω από 1.000 Αμερικανών πολιτών τον Φεβρουάριο, διαπιστώνοντας ότι το 20% διατηρούσε την πεποίθηση πως η ισχυρή προστασία ήταν εφικτή μετά από μία μόνο δόση εμβολίου. Ένα επίσης 36% δήλωσε ότι δεν ήταν βέβαιοι για τη διαφύλαξη τους απέναντι στον ιό, ακόμα και μετά τον εμβολιασμό. Ανάμεσα σε όσους ερωτήθηκαν και άρα είχαν ήδη λάβει έστω μία δόση, το 15% διατύπωσε ότι δεν θυμόταν οδηγίες για απαραίτητη δεύτερη δόση. Μάλιστα, βάσει δημοσιευμένης έκθεσης στο “The New England Journal of Medicine”, γύρω στους μισούς δεν είχαν πληροφορηθεί πως η προστασία ήταν ισχυρότερη μετά τη δεύτερη δόση.

Η ασάφεια εντείνεται από το ότι μερικές χώρες καθυστερούν τις δεύτερες δόσεις, είτε για να εμβολιαστούν περισσότερα άτομα πιο άμεσα, ή και λόγω περιορισμένων αποθεμάτων. Ειδικότερα, τα σκευάσματα της Pfizer και της Moderna, τα οποία χρησιμοποιούν την τεχνολογία mRNA, προϋποθέτουν αυστηρά δύο δόσεις, σε βάθος τριών ή τεσσάρων εβδομάδων απόστασης μεταξύ τους. Ενδεικτικά, σε ορισμένες χώρες όπως στη Βρετανία και τον Καναδά, οι δεύτερες δόσεις καθυστέρησαν τουλάχιστον για τρεις ή τέσσερις μήνες. Η εν λόγω στρατηγική ακολουθήθηκε σε χώρες που γενικά αντιμετωπίζουν προβλήματα διανομής ή έλλειψης εμβολίων. Από την πλευρά του, ο Δρ. Άντονι Φάουτσι, διευθυντής του Εθνικού Ινστιτούτου Αλλεργίας και Λοιμωδών Νοσημάτων, τάχθηκε ενάντια στις προτάσεις για εφαρμογή της στρατηγικής μίας δόσης στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Το CDC με τη σειρά του επισήμανε ότι, έπειτα από μια μελέτη που διενεργήθηκε σε υγειονομικό και έκτακτο προσωπικό με υψηλό κίνδυνο έκθεσης στον κορονωϊό, μία αποκλειστικά εμβολιαστική δόση, τόσο Pfizer όσο και Moderna, έφερε κατά 80% αποτελεσματικότητα ενάντια στη νόσο Covid-19. Μετά τη δεύτερη δόση, τα εμβόλια εμφανίζονταν ως περίπου 90% αποτελεσματικά. Όμως, οι ειδικοί θέτουν το εξής: Τα αριθμητικά στοιχεία μπορούν να αποπροσανατολίσουν τους ανθρώπους, σκεπτόμενοι ένα πολύ μικρό όφελος από την πρόσθετη δόση, με συνέπεια να μην αντιλαμβάνονται κάποιες από τις πιο σημαντικές μεταβολές στον οργανισμό, από τη στιγμή που ένα άτομο εμβολιαστεί πλήρως και με τις δύο δόσεις.

Ο Δρ. Πολ Όφιτ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια και μέλος της συμβουλευτικής επιτροπής εμβολίων της Διοίκησης Τροφίμων και Φαρμάκων, σημείωσε σχετικά: «Η δεύτερη δόση των εμβολίων mRNA προκαλεί ένα επίπεδο αντισωμάτων εξουδετέρωσης του ιού περίπου 10 φορές μεγαλύτερο από την πρώτη δόση. Επίσης, η δεύτερη δόση προκαλεί κυτταρική ανοσία, η οποία προβλέπει όχι μόνο μεγαλύτερη προστασία, αλλά καλύτερη προστασία έναντι των μεταλλάξεων». Μολονότι, ακόμα δεν έχει αποσαφηνιστεί η διάρκεια προστασίας από την πρώτη δόση, χωρίς μια δεύτερη δόση που θα την ενισχύσει σε μεγάλο βαθμό, όπως συμπλήρωσε ο Δρ. Φάουτσι κατά τη διάρκεια ενημέρωσης Τύπου στον Λευκό Οίκο τον Απρίλιο.

Για όσους αμέλησαν τη δεύτερη δόση των εμβολίων Pfizer ή Moderna, παρατίθενται ακολούθως ορισμένες απαντήσεις σε συχνές ερωτήσεις ενδιαφέροντος:

1. Είναι ήδη αργά για να λάβω τη δεύτερη δόση;

Όχι. Εάν παραλείψατε τη δόση εμβολίου σας για οποιονδήποτε λόγο, δεν είναι ανάγκη να αρχίσετε ξανά με ένα άλλο σχήμα δύο δόσεων. Το CDC έχει δηλώσει ότι αν οι προμήθειες είναι ελιππείς ή τα ραντεβού μη διαθέσιμα, οι ασθενείς μπορούν να παρατείνουν το διάστημα μεταξύ των δόσεων έως και έξι εβδομάδες. Στη Βρετανία, για παράδειγμα, η δεύτερη δόση έχει αναβληθεί μέχρι και τρεις μήνες. Ανεξάρτητα από το χρονοδιάγραμμα, οι γιατροί συνιστούν να χορηγείστε και τη δεύτερη δόση, ακόμα και αν έχει παρέλθει περισσότερος χρόνος από τον συνιστάμενο από την πρώτη δόση.

2. Εκείνοι που έχουν βγει θετικοί στην Covid-19 χρειάζονται δεύτερη δόση;

Ναι. Ακόμα και αν είχατε μολυνθεί με Covid-19, θα εξασφαλείσετε επιπλέον ανοσία με τον εμβολιασμό. Η ανοσοαπόκριση ενός ατόμου σε μια φυσική λοίμωξη διακρίνεται σε κάθε άτομο. Μερικοί μπορεί να παράγουν ελάχιστα αντισώματα και ορισμένες μεταλλάξεις δείχνουν να αντιστέκονται στα φυσικά αντισώματα πιο εύκολα από τα αντίστοιχα ισχυρότερα που ενεργοποιούνται με τα εμβόλια. Παρόλο που δεν είναι γνωστό πόσο υψηλότερο είναι το όφελος των δύο δόσεων, για κάποιον που έχει νοσήσει, η δεύτερη δόση απατείται ούτως ή άλλως, ώστε να πετύχετε τον πλήρη εμβολιασμό, ειδικά εάν τον χρειάζεστε για ταξίδια ή και εργασιακές υποχρεώσεις.

Αναλυτικότερα, τα άτομα που έφεραν τη νόσο Covid-19 στο παρελθόν συνιστάται να αναμένουν περίπου 90 ημέρες μετά τη μόλυνση προτού εμβολιαστούν, εάν είχαν υποβληθεί σε θεραπεία με πλάσμα αίματος από αναρρώσαντες ή με μονοκλωνικά αντισώματα. Αν νοσήσετε μετά την πρώτη δόση, ίσως χρειαστεί να προσαρμόσετε το πρόγραμμα εμβολιασμού σας μέχρι να αναρρώσετε απολύτως, χωρίς να χρειάζεται πια να απομονωθείτε. Συμβουλευτείτε τον γιατρό σας για την κατάλληλη χρονική στιγμή, εάν δεν είστε βέβαιοι.

3. Τι γίνεται αν αποφεύγετε τη δεύτερη δόση επειδή ανησυχείτε ότι οι παρενέργειες θα είναι χειρότερες;

Οι ανεπιθύμητες ενέργειες όπως κόπωση, πονοκέφαλος, μυϊκοί πόνοι και πυρετός είναι πιο συνήθεις μετά τη δεύτερη δόση, τόσο του εμβολίου της Pfizer όσο και της Moderna, μπορεί μεν να είναι δυσάρεστες, αποτελούν δε διαχειρίσιμες και βραχύβιες ενδείξεις ότι το σώμα διαμορφώνει μια ισχυρή ανοσοαπόκριση.

4. Θα πρέπει να κάνω τη δεύτερη δόση εάν είχα σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες στην πρώτη;

Μόνο σε σπάνιες περιπτώσεις συμβουλεύεται η παράλειψη της δεύτερης δόσης. Το CDC προτείνει στους ανθρώπους να παραλείψουν τη δεύτερη δόση τους εάν έχουν σοβαρή αλλεργική αντίδραση μετά την πρώτη. Συνεπώς, για την πλειονότητα των άλλων παρενεργειών, συνιστάται η δεύτερη δόση, με εξαίρεση αν ο γιατρός συστήσει να κάνετε αλλιώς. Σε κάθε περίπτωση, εάν πιστεύετε ότι είχατε μια σοβαρή ή ασυνήθιστη αντίδραση μετά την πρώτη δόση, συμβουλευτείτε έναν γιατρό. Το ίδιο ισχύει αν εκδηλώσετε ανησυχητικές παρενέργειες ή δεν εξασθενούν μετά από κάποιες μέρες.