Ελλείψεις σε εμβόλια που φθάνουν στην Αφρική

Εξαιρετικά αργοί είναι οι ρυθμοί ανοσοποίησης στις χώρες της Αφρικής εξαιτίας μειωμένων εμβολιαστικών δόσεων και έλλειψης βασικών υποδομών. Η Αφρική ως η δεύτερη σε μέγεθος ήπειρος παγκοσμίως με πληθυσμό που ξεπερνά το 1,3 δισ., έχει ωστόσο ολοκληρώσει μέχρι πρότινος κάτω από το 2% των εμβολιασμών έναντι του κορωνοϊού στον κόσμο, με βάση τα δεδομένα της Υγειονομικής Υπηρεσίας της Αφρικανική Ένωσης CDC.

Οι περιορισμένες ποσότητες σε εμβόλια δεν αποδίδονται βέβαια μόνο στον ελλιπή αριθμό εμβολίων και την αποκλειστική προμήθεια πολλών πλούσιων χωρών, αλλά και σε ζητήματα οργάνωσης αρκετών αφρικανικών χωρών, ώστε να διανεμηθούν και να χορηγηθούν σε μεγάλα τμήματα του πληθυσμού, κυρίως στην ύπαιθρο. Σε αυτά προστίθεται η καχυποψία μιας πληθώρας ατόμων κατά των εμβολίων που προκαλείται από τη διασπορά ψευδών ειδήσεων και ανακριβών πληροφοριών στο διαδίκτυο, όπως εξηγεί η Kάθριν Κιομπουτούνγκι, διευθύντρια του African Population and Health Research Center APHRC, ενός από τα κορυφαία ερευνητικά κέντρα ζητημάτων υγείας της ηπείρου.

Η Αφρικανή ειδικός διευκρινίζει: «Υπάρχουν χώρες όπου έχει εμβολιαστεί πάνω από το 2% του πληθυσμού, όπως η Ρουάντα, η Σενεγάλη και η Γκάνα. Μετά είναι χώρες που επιταχύνουν το τελευταίο διάστημα τους εμβολιασμούς και βρίσκονται γύρω στο 1% όπως η Κένυα. Και τέλος υπάρχει μια τρίτη ομάδα κρατών όπως η Ουγκάντα και η Νιγηρία, όπου οι εμβολιασμοί δεν ξεπερνούν το 0,5%», σημειώνοντας ότι το εμβολιαστικό πρόγραμμα στην Αφρική κρίνεται κατώτερο των απαιτήσεων, γεγονός που είναι μεν απογοητευτικό αλλά δε συνιστά έκπληξη.

Η πλειοψηφία των εμβολιασμών στην Αφρική διενεργούνται με εμβόλια της βρετανοσουηδικής εταιρίας AstraZeneca, χάρη του χαμηλού του κόστους αγοράς και της πρακτικής ευκολίας στη συντήρηση του, αφού δεν προϋποθέτει τόσο χαμηλές θερμοκρασίες αποθήκευσης. Ενώ εκφράζονται δημοσίως αναφορές για ενδεχόμενες παρενέργειες και στην Αφρική, οι περισσότερες χώρες κατευθύνονται με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ο οποίος συνιστά ως ωφέλιμο τον εμβολιασμό με το συγκεκριμένο σκεύασμα παρά τα σπάνια περιστατικά θρομβώσεων.

Λόγω της απουσίας κατάλληλης υποδομής, όμως, χιλιάδες δόσεις του εμβολίου δε χορηγούνται με αποτέλεσμα να λήγουν. Ενδεικτικά, από τις 102.000 δόσεις που έλαβε από την Αφρικανική Ένωση το Μαλάουι, οι 16.400 έληξαν πριν χρησιμοποιηθούν προς εφοδιασμό στον πληθυσμό. Η Kάθριν Κιομπουτούνγκι εκτιμά ότι «δεν αποκλείεται μέσα στις επόμενες εβδομάδες να ακούσουμε ότι έληξαν 200.000 εμβόλια, επειδή η κακή υποδομή δεν επέτρεψε τη μεταφορά τους σε απομακρυσμένες περιοχές», προβλέποντας ότι «το ζήτημα θα μας απασχολήσει και το επόμενο διάστημα».