Καρκίνος του πνεύμονα: Ποιος παράγοντας αυξάνει τον κίνδυνο στους μη καπνιστές

Ο καρκίνος του πνεύμονα είναι η αιτία θανάτου για περίπου 35.000 ανθρώπους κάθε χρόνο στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ στις ΗΠΑ για περισσότερους από 127.000.

Πάνω από τέσσερις στους 10 ασθενείς με καρκίνο του πνεύμονα, είναι άνω των 75 ετών.

Το κάπνισμα αποτελεί την πιο κοινή αιτία καρκίνου του πνεύμονα, καθώς ευθύνεται για πάνω από το 70% των περιπτώσεων, σύμφωνα με το NHS (Εθνικό Σύστημα Υγείας της Μ. Βρετανίας).

Τη νόσο όμως εμφανίζουν και άτομα που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Υπολογίζεται ότι σχεδόν 6.000 άνθρωποι που δεν έχουν καπνίσει ποτέ πεθαίνουν από καρκίνο του πνεύμονα στο Ηνωμένο Βασίλειο κάθε χρόνο.

Την ίδια ώρα, η ατμοσφαιρική ρύπανση προκαλεί εκατομμύρια θανάτους παγκοσμίως κάθε χρόνο. Μεταξύ άλλων, προκαλεί αδενοκαρκίνωμα, έναν θανατηφόρο τύπο καρκίνου του πνεύμονα, που μετρά περισσότερα από 250.000 θύματα ετησίως, ενώ πιστεύεται ότι αυξάνει τον κίνδυνο άλλων σοβαρών παθήσεων, όπως εμφράγματος, εγκεφαλικού και διαβήτη.

Σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη, η ατμοσφαιρική ρύπανση συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του πνεύμονα.

Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι μόλις τρία χρόνια έκθεσης στον τοξικό αέρα που προκαλεί η εκπομπή αερίων των οχημάτων, είναι αρκετά για να ενεργοποιήσουν αδρανή, μεταλλαγμένα κύτταρα, που συνδέονται με αυτόν τον σοβαρό τύπο καρκίνου.

Τα ευρήματα εξηγούν γιατί τόσοι πολλοί άνθρωποι που δεν καπνίζουν νοσούν με καρκίνο του πνεύμονα, ενώ αναμένεται να συμβάλουν στην ανάπτυξη φαρμάκων, που θα εμποδίζουν την ανάπτυξη αυτών των κυττάρων στο σώμα.

Οι επιστήμονες ερεύνησαν δεδομένα για περισσότερους από 400.000 ανθρώπους από Ηνωμένο Βασίλειο, Νότια Κορέα και την Ταϊβάν. Την προσοχή τους έστρεψαν κυρίως σε ένα τύπο καρκίνου του πνεύμονα, ο οποίος δημιουργείται εξαιτίας μίας μετάλλαξης στο γονίδιο υποδοχέα αυξητικού παράγοντα (EGFR) και συχνά εμφανίζεται σε άτομα που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Οι δοκιμές έγιναν σε ποντίκια και τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα σωματίδια PM2.5 έχουν τη δυνατότητα να κάνουν γρήγορες αλλαγές στα κύτταρα των αεραγωγών, τα οποία παρουσίαζαν μεταλλάξεις του εν λόγω γονιδίου.

«Η μελέτη αλλάζει ριζικά τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον καρκίνο του πνεύμονα σε ανθρώπους που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Τα μεταλλαγμένα κύτταρα που προκαλούν αυτό τον τύπο καρκίνου συσσωρεύονται φυσικά καθώς γερνάμε, αλλά συνήθως παραμένουν ανενεργά. Αποδείξαμε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση “ξυπνά” τα κύτταρα στους πνεύμονες, ευνοώντας την ανάπτυξη καρκινικών όγκων. Ο μηχανισμός που εντοπίσαμε θα μπορούσε τελικά να μας βοηθήσει να βρούμε καλύτερες μεθόδους πρόληψης και θεραπείας του καρκίνου του πνεύμονα σε άτομα που δεν καπνίζουν. Εάν μπορέσουμε να σταματήσουμε την ανάπτυξη των κυττάρων, θα μειώσουμε τον κίνδυνο καρκίνου του πνεύμονα», εξήγησε ο επικεφαλής της μελέτης, καθηγητής Charles Swanton του Ινστιτούτου Francis Crick και επικεφαλής στο UCL and Cancer Research UK.

Τα ευρήματα δημοσιεύονται στην επιστημονική επιθεώρηση Nature.