Έμμηνος ρύση: Ποιοι παράγοντες την επηρεάζουν; Τι είναι η νόσος Von Willebrand; Ποια είναι τα συμπτώματα της περιόδου και πώς τα αντιμετωπίζουμε;
Γράφει ο Γεώργιος Π. Παναγάκης, MD μαιευτήρας-χειρουργός-γυναικολόγος | υποπλοίαρχος ιατρός Πολεμικού Ναυτικού, υποψήφιος διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ | επιστημονικός συνεργάτης Α’ Μαιευτικής & Γυναικολογικής Κλινικής ΕΚΠΑ, ΓΝΑ «Αλεξάνδρα» | Nαυτικό Νοσοκομείο Αθηνών.
H έμμηνος ρύση (περίοδος) σηματοδοτεί το τέλος του εμμηνορρυσιακού κύκλου και την έναρξη του επόμενου και εμφανίζεται για πρώτη φορά στις γυναίκες σε ηλικία 12-14 ετών. Σε κάθε κύκλο, το ενδομήτριο αυξάνεται σε πάχος, προκειμένου να «υποδεχθεί» και να φιλοξενήσει το γονιμοποιημένο ωάριο. Αν, όμως, δεν συμβεί γονιμοποίηση, το παχύ αυτό στρώμα ατροφεί, τα αγγεία που το τροφοδοτούν συρρικνώνονται, και αποπίπτει διαμέσου του κόλπου.
Η διάρκεια του εμμηνορρυσιακού κύκλου ποικίλλει. Η πιο συνηθισμένη είναι 28 ημέρες με τα διαστήματα να ποικίλλουν μεταξύ 23 και 35 ημερών. Ο κύκλος χωρίζεται σε δύο φάσεις, την ωοθηλακική και την ωχρινική. Η ωχρινική φάση (η φάση μετά την ωοθυλακιορρηξία) είναι σχεδόν σε όλες τις γυναίκες σταθερή και διαρκεί 14 ημέρες. Κάθε διακύμανση στη διάρκεια είναι πιθανότερο να παρατηρηθεί στο κομμάτι του κύκλου πριν την ωορρηξία (ωοθυλακική φάση).
Η συνήθης ροή αίματος ακολουθεί ένα μοτίβο αύξησης και μείωσης: αρχίζει σε ένα μέσο επίπεδο, μετά αυξάνεται και σταδιακά μειώνεται. Η μέση ροή υπολογίζεται περίπου στα 40ml. Αν η ροή είναι πολύ μεγάλη ( >80ml), τότε μιλάμε για μηνορραγία, ενώ όταν συμβαίνει το αντίθετο για υπομηνόρροια. Ιδιαίτερη αναφορά θα πρέπει να γίνει σε γυναίκες με διαταραχές πηκτικότητας και σε μια από τις πιο συχνές περιπτώσεις τη νόσο von Willebrand.
Η έμμηνος ρύση επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες
- Η μεγάλη απώλεια ή πρόσληψη βάρους, η νευρική ανορεξία και η παχυσαρκία μπορούν να προκαλέσουν ακόμη και αμηνόρροια, δηλαδή απουσία περιόδου.
- Η υπερβολική σωματική άσκηση, ο πρωταθλητισμός καθώς και το στρες διαταράσσουν τον κύκλο.
- Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, αλλά και κλινικές καταστάσεις που «μιμούνται» τις πολυκυστικές ωοθήκες και συνδέονται με τον σύγχρονο τρόπο ζωής, προκαλούν διαταραχές στον κύκλο.
- Το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ διαταράσσουν επίσης τον κύκλο της γυναίκας.
- Οι θυρεοειδοπάθειες και η λήψη ορμονών, όπως το χάπι της επόμενης μέρας, προκαλούν διαταραχές του κύκλου.
Συμπτώματα
Κύριο σύμπτωμα της εμμήνου ρύσεως αποτελεί ο πόνος, ο οποίος είναι αμβλύς, εντοπίζεται στο υπογάστριο και οφείλεται στις συσπάσεις της μήτρας κυρίως λόγω της δράσης των προσταγλανδινών. Οταν συνυπάρχουν με άλλα συμπτώματα, όπως ευμετάβλητη ψυχική διάθεση, μαστοδυνία, κεφαλαλγία, κατάθλιψη, ευερεθιστότητα, κόπωση, αντικοινωνική συμπεριφορά, αδυναμία συγκέντρωσης, τα οποία παρατηρούνται πριν ή και κατά τη διάρκεια της περιόδου, τότε μιλάμε για προεμμηνορρυσιακό σύνδρομο που έχει διάφορους βαθμούς βαρύτητας και διαφορετικό τρόπο αντιμετώπισης.
Αντιμετώπιση
Τα παυσίπονα είναι η πρώτη γραμμή αντιμετώπισης των συμπτωμάτων της εμμηνορρυσίας. Η πιο συχνή επιλογή είναι τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, τα οποία καταστέλλουν την παραγωγή των προσταγλανδινών και μειώνουν τη συγκέντρωσή τους στο αίμα και στη μήτρα. Υπάρχουν πολλά σκευάσματα, τα οποία διαφέρουν στον τρόπο και τον βαθμό δράσης. Ως εκ τούτου, αν ένα σκεύασμα δεν έχει την επιθυμητή δράση, μπορεί να αντικατασταθεί με κάποιο άλλο της κατηγορίας αυτής.
Τα αντισυλληπτικά χάπια βελτιώνουν πολύ τα συμπτώματα της δυσμηνόρροιας, ελαττώνοντας τα επίπεδα των ορμονών που εμπλέκονται στην παθογένεσή της.
Εκτός από τα φάρμακα, η εφαρμογή ζεστών επιθεμάτων πάνω στην πάσχουσα περιοχή και ένα ζεστό μπάνιο είναι ευεργετικά.
Υπάρχουν, επίσης, και διατροφικές οδηγίες που συνεισφέρουν στην εξομάλυνση των συμπτωμάτων και περιλαμβάνουν την αύξηση του ασβεστίου, των σύνθετων υδρογονανθράκων, αλλά και τον περιορισμό του κόκκινου κρέατος, του λίπους, της καφεΐνης και της ζάχαρης. Η σωματική άσκηση μπορεί να φέρει σημαντική βελτίωση, επειδή παράγονται ενδορφίνες (φυσικά αναλγητικά) στον εγκέφαλο. Αντίθετα, το κάπνισμα ενοχοποιείται για επιδείνωση του άλγους. Αλλες μορφές θεραπείας που έχουν δοκιμαστεί, όπως για παράδειγμα ψυχοθεραπεία, αρωματοθεραπεία, τεχνικές μασάζ και βελονισμός, δεν είχαν την αναμενόμενη ανταπόκριση.
Γενικά, το διάστημα της εμμήνου ρύσεως είναι μια αρκετά δυσάρεστη περίοδος για την κάθε γυναίκα. Αναλόγως με τη βαρύτητα της συ-μπτωματολογίας, μπορεί να εμφανιστεί ήπια δυσφορία μέχρι και ανάγκη για αποχή από κάθε δραστηριότητα της καθημερινότητας. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις καλό είναι να αναζητήσετε συμβουλές από τον γυναικολόγο σας, ο οποίος θα σας δώσει τις κατάλληλες οδηγίες και λύσεις!
Τι είναι η νόσος Von Willebrand;
Η νόσος Von Willebrand είναι μια νόσος διαταραχής της πήξης του αίματος που οφείλεται στην έλλειψη του παράγο-ντα πήξης Von Willebrand (VWF). Σύμφωνα με το Κέ-ντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ, η νόσος αυτή επηρεάζει περίπου το 1% του πληθυσμού στις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που την καθιστά αρκετά συχνή στον πληθυσμό. Ατομα που πάσχουν από τη νόσο Von Willebrand δεν μπορούν να σχηματίσουν σωστά θρόμβους και επομένως είναι δύσκολο να σταματήσουν μια αιμορραγία. Τα άτομα αυτά κινδυνεύουν ως εκ τούτου από παρατεταμένες και ανεξέλεγκτες αιμορραγίες μετά από τραυματισμό, χειρουργική επέμβαση και στην περίοδο.
Πηγή: Εφημερίδα “Περί Υγείας”
