Ευλογιά των πιθήκων και το κοινό μέτωπο στην αντιμετώπιση πανδημιών
Ε.Ε. – ΗΠΑ: Παγκόσμια στρατηγική για την υγεία έτσι ώστε να είναι δυνατή η από κοινού αντιμετώπιση των κοινών προκλήσεων
«Η ευλογιά των πιθήκων είναι μια ιογενής ζωονόσος, που σημαίνει ότι μπορεί να μεταδοθεί από τα ζώα στον άνθρωπο. Μπορεί επίσης να εξαπλωθεί μεταξύ των ανθρώπων. Εντοπίστηκε κρούσμα ευλογιάς των πιθήκων και στη χώρα μας, αλλά ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό παραμένει ελάχιστος και δεν χρειάζεται να υπάρχει πανικός. ή υπεραντίδραση».
Η παραπάνω επισήμανση ανήκει σε ανάρτηση στο Facebook που έκανε ο καθηγητής Πολιτικής της Υγείας Ηλίας Μόσιαλος της Σχολής Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών (LSE) και του Κολλεγίου Imperial του Λονδίνου.
Όπως ο ίδιος υπογράμμισε : «Όλες οι περιπτώσεις εκτός Αφρικής είναι ήπιες και δεν είχαμε μέχρι στιγμής κανένα θάνατο, η μετάδοση της ευλογιάς των πιθήκων είναι πολύ δύσκολη και μόνο μετά από πολύ στενή επαφή με πάσχοντα ή παρατεταμένη επαφή με αντικείμενα που έχουν χρησιμοποιήσει όσοι πάσχουν, υπάρχουν φάρμακα και εμβόλια, μεταξύ των οποίων και το εμβόλιο της ευλογιάς που είναι αποτελεσματικό για την ευλογιά των πιθήκων». Πρόσθεσε επίσης πως οι μεγαλύτεροι σε ηλικία, που έχουν κάνει το εμβόλιο της ευλογιάς παλιότερα, είναι αρκετά προστατευμένοι και έναντι της ευλογιάς των πιθήκων.
Σύμφωνα τώρα με το CDC οι ταξιδιώτες θα πρέπει να «λαμβάνουν αυξημένα μέτρα προφύλαξης» για να αποφύγουν τη μόλυνση, ιδίως να μην έχουν στενές επαφές με ανθρώπους με εξανθήματα στο δέρμα και στα γεννητικά όργανά τους, καθώς και με υλικά που έχουν χρησιμοποιήσει ασθενείς με τη νόσο, όπως ρούχα και κλινοσκεπάσματα, ούτε να καταναλώνουν κρέας άγριων ζώων.
Η περίπτωση μόλυνσης από ευλογιά των πιθήκων παραμένει χαμηλή στον γενικό πληθυσμό, υπάρχουν ωστόσο ενδείξεις για μετάδοση της νόσου από τον αέρα.
Συνιστάται οι ασθενείς με ευλογιά των πιθήκων να φορούν μάσκα, ιδίως εάν έχουν αναπνευστικά συμπτώματα, ενώ συμβουλεύει και όσοι μένουν μαζί τους να κάνουν το ίδιο όταν πλησιάζουν ασθενή.
Όσοι εκτέθηκαν πρόσφατα στον ιό, μπορούν να κάνουν δύο εμβόλια (ACAM200 ή JYNNEOS) για να μειώσουν τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων τους ή και να αποτρέψουν τη νόσηση.
Το CDC συνιστά τη χορήγηση των εμβολίων εντός τεσσάρων ημερών από την έκθεση στον ιό της ευλογιάς των πιθήκων.
Εάν δοθεί 4 έως 14 ημέρες μετά την έκθεση, ο εμβολιασμός μπορεί να μην αποτρέψει τη λοίμωξη. Το ACAM200 έχει εγκριθεί κατά της ευλογιάς (των ανθρώπων), ενώ το JYNNEOS (γνωστό στην Ευρώπη και ως Imvanex) τόσο κατά της ευλογιάς όσο και κατά της ευλογιάς των πιθήκων.
To Jynneos-Imvanex σύμφωνα με το έγκριτο περιοδικό “Science” παράγεται από τη δανική φαρμακοβιομηχανία Bavarian Nordic και βασίζεται στο παλαιότερο εμβόλιο MVA (Modified Vaccinia Ankara) κατά της ευλογιάς που είχε ανακαλύψει το 1959 ο Γερμανός μικροβιολόγος Άντον Μάιρ.
Aρκετές χώρες (ΗΠΑ, Βρετανία, Καναδάς κ.ά.) άρχισαν να εμβολιάζουν επιλεκτικά ανθρώπους που ήλθαν σε επαφή με επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα της νόσου.
Ο ρόλος του εμβολίου θα εξαρτηθεί -τελικά- από διάφορους παράγοντες: Εάν εντοπιστούν και εμβολιαστούν όσοι ανήκουν σε ομάδα υψηλού κινδύνου για λοίμωξη, εάν το εμβόλιο αποδειχθεί πράγματι τόσο αποτελεσματικό όσο ελπίζεται και εάν θα υπάρξουν έγκαιρα αρκετά εμβόλια για να «φρενάρουν» το επιδημικό ξέσπασμα.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), μέχρι στιγμής, δεν έχει ταχθεί υπέρ ενός ευρύτερου εμβολιασμού αλλά μόνο επιλεκτικού.
Από την άλλη πλευρά, εκατοντάδες εκατομμύρια δόσεις εμβολίων κατά της ευλογιάς (όχι των πιθήκων) είναι αποθηκευμένα ανά τον κόσμο, ως ασπίδα προστασίας έναντι μίας πιθανής σκόπιμης απελευθέρωσης του τρομερού ιού (π.χ. από τρομοκράτες ή στη διάρκεια πολέμου).
Αυτά τα εμβόλια παρέχουν κάποια προστασία και κατά της ευλογιάς των πιθήκων, όμως μπορεί να προκαλέσουν σπάνιες αλλά απειλητικές παρενέργειες, όπως εγκεφαλίτιδα.
Η Επίτροπος Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων της Ε.Ε. Στέλλα Κυριακίδου ανακοίνωσε τη συμφωνία της ΕΕ για αγορά 110.000 εμβολίων για την ευλογιά των πιθήκων.
Όπως η ίδια δήλωσε στα μέσα Ιουνίου προσερχόμενη στο Συμβούλιο των αρμόδιων υπουργών στο Λουξεμβούργο :«Σήμερα θα υπογράψω συμφωνία για αγορά 110.000 εμβολίων για την ευλογιά των πιθήκων για να μπορούν να εφοδιαστούν τα κράτη-μέλη, με τις πρώτες παραδόσεις να ξεκινούν στα τέλη Ιουνίου».
Η κυρία Κυριακίδου τόνισε τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ των κρατών-μελών και ανέφερε ότι χρειάζεται παγκόσμια στρατηγική για την υγεία έτσι ώστε να είναι δυνατή η από κοινού αντιμετώπιση των κοινών προκλήσεων.
Όσο αφορά στη στρατηγική για την υγεία,η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι ΗΠΑ θα ενισχύσουν τη συνεργασία τους στα παρακάτω:
- Επανεξέταση κοινών αξιολογήσεων απειλών, με στόχο τον εντοπισμό τουλάχιστον μιας απειλής για τη δημόσια υγεία, ετησίως.
- Κοινή χρήση ασφαλών δεδομένων για παγκόσμια επιτήρηση για την έγκαιρη ανίχνευση αναδυόμενων απειλών για την υγεία.
- Υποστήριξη προμηθειών, συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης για πλατφόρμες εμβολίων και της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών σχετικά με τις ρυθμίσεις εμβολίων.
- Συντονισμό υποστήριξης για την έρευνα και ανάπτυξη καινοτόμων ιατρικών αντιμέτρων.
- Υποστήριξη τρίτων χωρών σχετικά με την ετοιμότητα και την αντιμετώπιση απειλών για τη δημόσια υγεία.
- Αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης σχετικά με τις απειλές για την υγεία με την ανταλλαγή καλών πρακτικών και την ανάληψη κοινών δράσεων.
Πηγή: Έντυπο «Περί Υγείας»