Συνδυασμός δύο αντικαρκινικών φαρμάκων δείχνει υποσχέσεις κατά του Αλτσχάιμερ

Μια νέα ερευνητική προσέγγιση για τη νόσο Αλτσχάιμερ, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cell, ανοίγει τον δρόμο για πιθανές θεραπείες μέσω επαναχρησιμοποίησης φαρμάκων.

Η μέθοδος αυτή, που εξετάζει ήδη εγκεκριμένα φάρμακα για άλλες παθήσεις, επιτρέπει ταχύτερη πρόοδο, καθώς τα σκευάσματα έχουν ελεγχθεί για τοξικότητα και ανεπιθύμητες ενέργειες.

«Η ιδέα της επαναχρησιμοποίησης φαρμάκων μπορεί να επιταχύνει τη διαδικασία ανακάλυψης φαρμάκων, επειδή οι ενώσεις έχουν ήδη ελεγχθεί για τοξικότητα και ανεπιθύμητες παρενέργειες», σημείωσε η Marina Sirota, PhD, καθηγήτρια και προσωρινή διευθύντρια του Ινστιτούτου Υπολογιστικών Επιστημών Υγείας Bakar στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια.

Η ομάδα της Sirota εντόπισε δύο αντικαρκινικά φάρμακα —τη λετροζόλη και την ιρινοτεκάνη— που φαίνεται να αναστρέφουν ορισμένες εγκεφαλικές αλλοιώσεις που προκαλεί η Αλτσχάιμερ. Η μελέτη αξιοποίησε δεδομένα γονιδιακής έκφρασης από νευρώνες και γλοιακά κύτταρα, καθώς και τη βάση δεδομένων ConnectivityMap, ώστε να βρεθούν ουσίες που αναιρούν τα παθολογικά μοτίβα της νόσου.

«Τα γλοιακά κύτταρα είναι μη νευρωνικά κύτταρα που παρέχουν υποστήριξη και προστασία στους νευρώνες του νευρικού συστήματος», εξήγησε η Sirota. «Στοχεύοντας τόσο στα νευρωνικά όσο και στα μη νευρωνικά κύτταρα (γλοία), ελπίζουμε να είμαστε σε θέση να στοχεύσουμε πιο ολοκληρωμένα την παθοφυσιολογία της νόσου».

Αρχικά, οι ερευνητές ξεκίνησαν με 1.300 φάρμακα και μέσω ανάλυσης μοριακών και κλινικών δεδομένων κατέληξαν στον συγκεκριμένο συνδυασμό. Στη συνέχεια, εξέτασαν ιατρικά αρχεία για να διαπιστώσουν εάν ασθενείς που λάμβαναν αυτά τα σκευάσματα είχαν μικρότερη πιθανότητα εκδήλωσης Αλτσχάιμερ, κάτι που επιβεβαιώθηκε από την ανάλυση.

Τα αποτελέσματα σε μοντέλο ποντικού με επιθετική μορφή Αλτσχάιμερ έδειξαν ότι ο συνδυασμός λετροζόλης και ιρινοτεκάνης αντιστρέφει αρκετές πτυχές της νόσου, περιλαμβανομένων των αλλαγών στη γονιδιακή έκφραση σε νευρώνες και γλοιακά κύτταρα. Παρ’ όλα αυτά, η Sirota προειδοποιεί: «Ωστόσο, δεν γνωρίζουμε αν οι κύριοι προαναφερθέντες μηχανισμοί ή οι μη στοχευμένες επιδράσεις αυτών των φαρμάκων θα μπορούσαν να βοηθήσουν τους ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ. Πρέπει να διεξαχθούν περαιτέρω πειράματα για να κατανοήσουμε καλύτερα πώς αυτά τα 2 φάρμακα θα μπορούσαν να συνδυαστούν για την καταπολέμηση της νόσου Αλτσχάιμερ σε ασθενείς».