Ιός Δυτικού Νείλου: Ποια συμπτώματα χρειάζονται άμεση προσοχή

Η Ελλάδα βρίσκεται ήδη ψηλά στην ευρωπαϊκή κατάταξη των κρουσμάτων του ιού του Δυτικού Νείλου, ενώ η περίοδος μετάδοσης συνεχίζεται. Ο καθηγητής Μικροβιολογίας του ΕΚΠΑ Αθανάσιος Τσακρής εξηγεί ποιοι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο, ποια συμπτώματα αποτελούν προειδοποιητικά σημάδια και τι σημαίνουν τα υψηλά ποσοστά θνητότητας στις ΜΕΘ.

Η φετινή εικόνα από τον ιό του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα ανησυχητική. Η χώρα μας βρίσκεται ήδη στη δεύτερη θέση στην Ευρώπη ως προς τον αριθμό των καταγεγραμμένων κρουσμάτων, μετά την Ιταλία. Ωστόσο, η σύγκριση των απόλυτων αριθμών δεν αποτυπώνει πλήρως την κατάσταση, καθώς η Ιταλία έχει σχεδόν εξαπλάσιο πληθυσμό από την Ελλάδα και διαθέτει ιδιαίτερα οργανωμένο σύστημα επιτήρησης. Με βάση την αναλογία του πληθυσμού, η Ελλάδα βρίσκεται ακόμη ψηλότερα στην ευρωπαϊκή εικόνα της φετινής έξαρσης. Παράλληλα, η περίοδος μετάδοσης δεν έχει ολοκληρωθεί, ενώ έχουν ήδη καταγραφεί νευροδιεισδυτικά περιστατικά και θάνατοι.

Η σοβαρότητα της κατάστασης έγινε πιο εμφανής τις τελευταίες ημέρες και από την περίπτωση του δημοσιογράφου Αντώνη Πανούτσου, ο οποίος νοσηλεύεται στη ΜΕΘ του «Ευαγγελισμού» σε σοβαρή κατάσταση, έχοντας προσβληθεί από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Σύμφωνα με τις μέχρι τώρα πληροφορίες, η λοίμωξη συνδέθηκε με εγκεφαλίτιδα, ενώ η νοσηλεία του στη ΜΕΘ διαρκεί περίπου έναν μήνα.

Η έγκαιρη νοσηλεία είναι ιδιαίτερα σημαντική όταν εμφανίζονται νευρολογικές επιπλοκές. Δεν υπάρχει ειδικό αντιικό φάρμακο, όμως ο ασθενής μπορεί να χρειαστεί στενή παρακολούθηση, ενδοφλέβια υποστήριξη, αντιμετώπιση σπασμών, υποστήριξη της αναπνοής ή της κυκλοφορίας και έγκαιρη αντιμετώπιση των επιπλοκών.

Για τη μεγάλη πλειονότητα των ανθρώπων που μολύνονται, η λοίμωξη παραμένει ασυμπτωματική ή εκδηλώνεται με ήπια συμπτώματα. Σε ένα πολύ μικρότερο ποσοστό, ωστόσο, μπορεί να εξελιχθεί σε μηνιγγίτιδα, εγκεφαλίτιδα ή άλλη σοβαρή νευρολογική νόσο.

Ποια συμπτώματα πρέπει να μας ανησυχήσουν

Ο καθηγητής Μικροβιολογίας και διευθυντής του Εργαστηρίου Μικροβιολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Αθανάσιος Τσακρής εξηγεί ότι περίπου το 80% των ατόμων που μολύνονται δεν εμφανίζει συμπτώματα. Περίπου το 20% παρουσιάζει ήπια συμπτώματα, όπως πυρετό, πονοκέφαλο, κόπωση, μυαλγίες ή αρθραλγίες, ναυτία, εμετό, διάρροια ή εξάνθημα.

Λιγότερο από 1% αναπτύσσει νευροδιεισδυτική νόσο, κυρίως μηνιγγίτιδα, εγκεφαλίτιδα ή οξεία χαλαρή παράλυση. Η εμφάνιση νευρολογικών συμπτωμάτων αποτελεί σημαντικό προειδοποιητικό σημάδι.

Συμπτώματα όπως δυσκαμψία στον αυχένα, σύγχυση, αποπροσανατολισμός, ασυνήθιστη υπνηλία, διαταραχή του επιπέδου συνείδησης, τρόμος ή σπασμοί, αστάθεια ή δυσκολία στη βάδιση, έντονη μυϊκή αδυναμία, μούδιασμα ή διαταραχές όρασης απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Μεγαλύτερο κίνδυνο για σοβαρή νόσηση αντιμετωπίζουν κυρίως τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, καθώς και όσοι έχουν ανοσοκαταστολή ή ορισμένα υποκείμενα νοσήματα, όπως καρκίνο, σακχαρώδη διαβήτη, υπέρταση και νεφρική νόσο.

Η ηλικία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου, καθώς με την πάροδο των ετών μεταβάλλεται η λειτουργία του ανοσοποιητικού και η ικανότητα του οργανισμού να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά μια λοίμωξη και τις πιθανές επιπλοκές της.

Τι σημαίνει το 62% θνητότητας στις ΜΕΘ

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στην ερμηνεία του ποσοστού 62% που έχει καταγραφεί σε ασθενείς με ιό του Δυτικού Νείλου που νοσηλεύτηκαν σε ΜΕΘ. Σύμφωνα με πρόσφατη συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση 4.062 περιστατικών, η συνολική θνητότητα των ασθενών που συμπεριλήφθηκαν ήταν 6,23%, ενώ μεταξύ όσων νοσηλεύτηκαν σε ΜΕΘ έφτασε το 62%.

Το ποσοστό αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι το 62% των ανθρώπων που μολύνονται από τον ιό καταλήγουν. Αφορά μια ιδιαίτερα επιβαρυμένη ομάδα ασθενών που έχει ήδη αναπτύξει σοβαρή νόσο και χρειάζεται νοσηλεία σε ΜΕΘ.

Συνολικά, στους ασθενείς που εμφανίζουν νευροδιεισδυτική νόσο, η θνητότητα είναι περίπου 10%, ενώ αυξάνεται σημαντικά με την ηλικία και σε άτομα με ανοσοκαταστολή.

Μπορεί να προβλεφθεί ποιος θα εμφανίσει σοβαρή νόσο;

Σύμφωνα με τον κ. Τσακρή, δεν υπάρχει τρόπος να προβλεφθεί με αξιοπιστία από τα αρχικά συμπτώματα ποιος ασθενής θα εξελιχθεί σε εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα. Η ηλικία, η ανοσοκαταστολή και τα υποκείμενα νοσήματα μπορούν να βοηθήσουν στην εκτίμηση του κινδύνου, όμως δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο αρχικό σύμπτωμα ή εργαστηριακός δείκτης που να προβλέπει με βεβαιότητα την εξέλιξη της λοίμωξης.

Γι’ αυτό η παρακολούθηση της κλινικής εικόνας είναι καθοριστική και η έγκαιρη νοσηλεία ιδιαίτερα σημαντική όταν εμφανίζονται νευρολογικές επιπλοκές.

Πώς μπορούμε να προστατευτούμε

Σε επίπεδο Περιφερειών και δήμων, σημαντικό ρόλο έχει η έγκαιρη καταπολέμηση των προνυμφών των κουνουπιών, μέσω ψεκασμών, βιολογικών μέσων και περιβαλλοντικών παρεμβάσεων. Παράλληλα, η επιτήρηση των πληθυσμών των κουνουπιών και η ανίχνευση της κυκλοφορίας του ιού είναι σημαντικό να προηγούνται της έξαρσης.

Σε ατομικό επίπεδο, συνιστάται η χρήση σητών σε πόρτες και παράθυρα, η απομάκρυνση στάσιμου νερού από γλάστρες, πιατάκια, δοχεία και υδρορροές, καθώς και η χρήση εντομοαπωθητικών. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από το σούρουπο έως την αυγή, όταν τα κουνούπια που μεταδίδουν τον ιό είναι περισσότερο δραστήρια.

ΠΗΓΗ: lifo.gr