Τι μας κρατά ζωντανούς καθώς γερνάμε;
Η εύρεση νοήματος στη ζωή μπορεί να μας κρατήσει υγιείς καθώς γερνάμε
Μια νέα μελέτη βρίσκει μια συσχέτιση μεταξύ της αίσθησης του νόηματος και της σωματικής και ψυχικής ευεξίας καθώς γερνάμε.
Όσο η ζωή περνά τόσο περισσότερο μπορεί και να αλλάξει. Για παράδειγμα, φίλοι ή συγγενείς μπορεί να βρίσκονται κοντά στο τέλος της ζωής τους ενώ ταυτόχρονα η επαγγελματική μας σταδιοδρομία να τελειώνει.
Σύμφωνα με μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κλινικής Ψυχιατρικής, η υπέρβαση αυτού του ορίου αναζωπυρώνει την ανάγκη των ανθρώπων να βρουν νόημα στη ζωή.
Η μελέτη, η οποία διεξήχθη από τους ερευνητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Πανεπιστήμιο του Σαν Ντιέγκο, διαπιστώνει τη σχέση μεταξύ της ύπαρξης αίσθησης νοήματος και θετικής σωματικής, πνευματικής και γνωστικής λειτουργίας.
“Όσοι έχουν βρει νόημα στη ζωή είναι πιο ευτυχισμένοι και πιο υγιείς από εκείνους που δεν το έχουν βρει” λέει ο συγγραφέας της μελέτης Dilip V. Jeste
Αν και η αναζήτηση νοήματος μπορεί κατά την άποψή μας να ανάγεται σε διάφορες εποχές της ζωής μας, η νέα μελέτη δείχνει ότι όταν η ζωή μας είναι γεμάτη: οικογένεια, φίλους και επαγγελματική πορεία, όλα αυτά τείνουν να εξασθενούν και να μπαίνουν στο παρασκήνιο.
«Όταν είσαι νέος, στα είκοσι χρόνια σου, δεν είσαι σίγουρος για την καριέρα σου, για τον σύντροφο της ζωής σου και για το ποιος είσαι σαν άνθρωπος. Ψάχνεις για νόημα στη ζωή» αναφέρει ο Jeste.
Ωστόσο, «καθώς αρχίζετε να εισέρχεστε στις δεκαετίες των 30, των 40 και των 50, έχετε πιο καθιερωμένες σχέσεις, ίσως είστε παντρεμένοι, έχετε μια οικογένεια και βρίσκεστε σε μια ικανοποιητική εργασία.Η αναζήτηση τότε μειώνεται και το νόημα στη ζωή αυξάνεται».
Ο Jeste συνεχίζει: «Μετά την ηλικία των 60 ετών, τα πράγματα αρχίζουν να αλλάζουν, οι άνθρωποι αποχωρούν από τη δουλειά τους και ίσως αρχίσουν να χάνουν την αίσθηση της ταυτότητάς τους, αρχίζουν να αναπτύσσουν προβλήματα υγείας και μερικοί από τους φίλους και την οικογένειά τους αρχίζουν να πεθαίνουν. Αναζητούν το νόημα στη ζωή και πάλι επειδή η έννοια που είχαν κάποτε έχει αλλάξει».
Καθώς μεγαλώνουμε, φαίνεται ότι υπάρχει μια πιεστική ανάγκη να μάθουμε τι πρέπει να κάνουμε – και τι πρέπει να νιώσουμε – τον υπόλοιπο χρόνο που μας απομένει.
Για πολλούς, η εξεύρεση νοήματος αποτελεί προϋπόθεση για ένα ευτυχισμένο τέλος στη ζωή. Χωρίς αυτό, σύμφωνα με τη μελέτη, τα χρόνια προς το τέλος μας και οι δυσκολίες που μπορεί να ενέχουν μπορεί να κυριαρχούνται από άγχος και τις φυσικές του συνέπειες.
Οι ερευνητές συσχέτισαν τα αποτελέσματα από 1.042 ενήλικες που συμμετείχαν στην « αξιολόγηση επιτυχούς γήρανσης» από τον Ιανουάριο του 2013 έως τον Ιούνιο του 2014.
Οι συμμετέχοντες ήταν κάτοικοι ενήλικων κοινοτήτων στην επαρχία του San Diego, CA. ηλικίας από 21 εώς 100 ετών.
Οι ερευνητές πραγματοποίησαν τρεις αξιολογήσεις:
Πρώτα η “Έννοια Ερωτηματολογίου Ζωής” αξιολόγησε την τρέχουσα σχέση κάθε συμμετέχοντος με το νόημα της ζωής κατηγοριοποιημένη ως “Αναζήτηση” ή “Παρουσία”. Η ομάδα ζήτησε από τους συμμετέχοντες να ταυτιστούν με διαφορετικές δηλώσεις όπως “αναζητώ ένα σκοπό ή αποστολή για τη ζωή μου” ή “έχω ανακαλύψει έναν ικανοποιητικό σκοπό ζωής”.
Κάθε συμμετέχων ανέφερε μόνος του τη φυσική κατάσταση και την ψυχική του κατάσταση.
Κάθε συμμετέχων έλαβε μέρος σε τηλεφωνική συνέντευξη ως μέσο αξιολόγησης της γνωστικής του κατάστασης.
Αναφορικά με την αναζήτηση του νοήματος σε σχέση με την απόκτησή του, τα δεδομένα έδειξαν μια εντυπωσιακή αντίστροφη σχέση μεταξύ των δύο στην ηλικία των 60 ετών: Η “Παρουσία” έφθασε στο υψηλότερο επίπεδό της σε αυτή την ηλικία, ενώ η “Αναζήτηση” χτύπησε το χαμηλότερο της.
Αυτό υποδηλώνει ότι για πολλούς ανθρώπους δεν υπήρχε περαιτέρω ανάγκη να συνεχίσουμε να ψάχνουμε νόημα σε αυτό το σημείο. Το βρήκαν μέχρι την ηλικία των 60 ετών.
Χρησιμοποιώντας στατιστικά μοντέλα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η φυσική κατάσταση συσχετίζεται αρνητικά με την μεγαλύτερη ηλικία αλλά θετικά με την έννοια της «Παρουσίας».Στην πραγματικότητα, ο συσχετισμός αυξήθηκε ακόμη περισσότερο μετά την ηλικία των 60 ετών.
Η ψυχική ευημερία συνδέθηκε θετικά με τη γήρανση και την «Παρουσία» αλλά αρνητικά με την «Αναζήτηση».Η γνωστική λειτουργία συνδέθηκε αρνητικά με την πάροδο της ηλικίας και την αναζήτηση.
Το συμπέρασμα της μελέτης είναι ότι η εξεύρεση σημασίας στη ζωή ενός ατόμου αποτελεί μια υγιή στάση ζωής – εν μέρει επειδή υποστηρίζει τη διατήρηση της σωματικής και ψυχικής ευεξίας ενός ατόμου.
Όπως εξηγεί ο πρώτος συγγραφέας της μελέτης Awais Aftab, «Ο ιατρικός τομέας αρχίζει να αναγνωρίζει ότι το νόημα της ζωής είναι ένας κλινικά σχετικός και δυνητικά τροποποιήσιμος παράγοντας, ο οποίος μπορεί να στοχεύει στην ενίσχυση της ευημερίας και της λειτουργίας των ανθρώπων».
Ο Jeste λέει: “Είναι μια συναρπαστική στιγμή στον τομέα αυτό, καθώς επιδιώκουμε να ανακαλύψουμε τεκμηριωμένες απαντήσεις σε μερικά από τα πιο βαθιά ερωτήματα της ζωής”.
Η επερχόμενη έρευνά του θα επικεντρωθεί σε άλλα προσωπικά χαρακτηριστικά – συμπεριλαμβανομένης της σοφίας, της μοναξιάς και της συμπόνιας – και του τρόπου με τον οποίο μπορεί να επηρεάσει την αναζήτηση ενός ατόμου για νόημα.
“Θέλουμε επίσης να εξετάσουμε εάν κάποιοι βιοδείκτες στρες και γήρανσης σχετίζονται με την αναζήτηση και την εύρεση του νοήματος στη ζωή”, λέει.