1. Home
  2. Συνεντεύξεις
  3. X. Γώγος: «Πρέπει να μάθουμε να ζούμε με μάσκα κι αποστάσεις, ακόμα κι όταν έρθει το εμβόλιο»
X. Γώγος: «Πρέπει να μάθουμε να ζούμε με μάσκα κι αποστάσεις, ακόμα κι όταν έρθει το εμβόλιο»

X. Γώγος: «Πρέπει να μάθουμε να ζούμε με μάσκα κι αποστάσεις, ακόμα κι όταν έρθει το εμβόλιο»

0

Συνέντευξη του Χαράλαμπου Γώγου, καθηγητή παθολογίας-λοιμωξιολογίας,  της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών στην Αλεξία Σβώλου και την εφημερίδα «Περί Υγείας».

Mε τον αριθμό των κρουσμάτων κορωνοϊού να είναι πια καθημερινά τετραψήφιος στην πατρίδα μας και να επιβάλλονται παντού νέα αυστηρότερα περιοριστικά μέτρα, το δεύτερο κύμα της πανδημίας σαρώνει την υφήλιο, δοκιμάζοντας τις αντοχές των Συστημάτων Υγείας, αλλά και τις ψυχολογικές αντοχές ημών, των πολιτών. Καθώς γεμίζουν η μία μετά την άλλη οι κλίνες στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας των νοσοκομείων αναφοράς, τόσο οι επιστήμονες όσο και ο απλός κόσμος ανησυχούν για το τι μέλλει γενέσθαι, έχοντας εναποθέσει τις ελπίδες τους στα covid εμβόλια που ωστόσο αργούν ακόμα να έρθουν. Σ’ αυτό το περιβάλλον γενικευμένης ανησυχίας, ο καθηγητής παθολογίας λοιμωξιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών, Χαράλαμπος Γώγος, μέλος της Επιτροπής των Εμπειρογνωμόνων του Υπουργείου Υγείας, σταχυολογεί σε μια συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης, όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε. Ο Πατρινός καθηγητής, η ήρεμη δύναμη της περιφέρειας στην Επιτροπή των λοιμωξιολόγων και επιδημιολόγων που γνωμοδοτεί και προτείνει τα μέτρα αντιμετώπισης της πανδημίας στην ελληνική κυβέρνηση ξεχωρίζει επίσης ποια μηνύματα πρέπει να μεταφέρουμε στους δικούς μας ανθρώπους, ώστε να συμβάλλουμε στο έργο της Πολιτείας και της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων, ως υπεύθυνοι-συνειδητοποιημένοι πολίτες, που οφείλουμε να είμαστε.

– Κύριε καθηγητά, οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών δεν είναι καλές, εκτός κι εντός συνόρων. Τι πρέπει να περιμένουμε;

Τα πράγματα όντως δεν πάνε καλά, καταγράφεται μία δυναμική αύξηση στην πορεία της πανδημίας και υπάρχουν φόβοι ότι αυτή η δυναμική θα παρουσιάσει και μεγαλύτερη κορύφωση, καθώς ακόμα δεν έχει χειμωνιάσει εδώ. Ο κόσμος στην Ελλάδα δεν υποχρεώνεται ακόμα να κλειστεί σε εσωτερικούς χώρους, όπως συμβαίνει σε άλλες βόρειες  χώρες,  που ήδη αντιμετωπίζουν μεγάλο πρόβλημα.

– Η ζωή μας θα είναι από εδώ και εμπρός μια διαρκής αλληλουχία περιοριστικών μέτρων;

Μέτρα υπάρχουν, λήφθηκαν πριν έρθει για τα καλά ο χειμώνας και πρέπει να εφαρμόζονται. Τα μέτρα είναι καλά, δεν πρέπει να περιμένουμε να φτάσουμε στο απροχώρητο για να ισχύουν πολύ αυστηρότεροι περιορισμοί και να πάμε σε γενικευμένα lockdown.  Οφείλουμε να μάθουμε να ζούμε με τον ιό Sars-Cov-2 γιατί λύση δεν θα δοθεί γρήγορα. Όσο προχωρούμε προς τον χειμώνα, θα δυσκολεύει η κατάσταση καθώς θα αναγκαστούμε να κλειστούμε μέσα και θα υπάρξουν μεγαλύτεροι συγχρωτισμοί.

– Μάσκα παντού λοιπόν;

Ναι, πρέπει να καταλάβουμε ότι η μάσκα είναι η σωτηρία μας και το σύνθημα που πρέπει να στείλουμε στους οικείους μας είναι η φράση «μάσκα παντού», γιατί είναι πιο εύκολο και πιο κατανοητό να μιλάμε με συνθήματα. Φυσικά, πρέπει να υπάρχουν και διαλείμματα μάσκας τα οποία μπορούν να είναι όταν περπατάμε μόνοι μας, όταν τρέχουμε, όταν βγάζουμε το σκύλο μας βόλτα χωρίς κόσμο γύρω μας, όταν είμαστε σπίτι φυσικά και όταν βρισκόμαστε μέσα στο αυτοκίνητό μας μόνοι ή με την οικογένειά μας. Ευκαιρίες για διαλείμματα μάσκας υπάρχουν…

– Η μεγάλη ανησυχία όλων είναι αν θα αντέξει το Σύστημα Υγείας. Υπάρχει συγκεκριμένος αριθμός εισαγωγής ασθενών σε ΜΕΘ, που «χτυπά» κόκκινο συναγερμό;

Η ερώτηση αυτή κρέμεται από τα χείλη όλων αλλά δεν έχουμε να κάνουμε με έναν μεμονωμένο αριθμό. Έχουμε να κάνουμε με συνδυασμό διαφορετικών παραγόντων στον οποίο περιλαμβάνονται καταρχάς, ο αριθμός των κρουσμάτων ανά πληθυσμό 100.000 κατοίκων, η αύξηση στον αριθμό των κρουσμάτων, ο αριθμός των εισαγωγών στην Εντατική και η αύξηση στον αριθμό των ασθενών που νοσηλεύονται σε κλίνες ΜΕΘ. Μάλιστα, ο αριθμός των κρουσμάτων στην κοινότητα συνδέεται άμεσα με την αύξηση στις νοσηλείες σε ΜΕΘ γιατί αυτά τα δύο αποτελούν συγκοινωνούντα δοχεία. Επίσης πρέπει να συνυπολογιστούν στην εξίσωση τα θετικά Covid τεστ στο σύνολο των τεστ που γίνονται στην επικράτεια. Αν για παράδειγμα γίνονται ημερησίως 20.000 τεστ και βγαίνουν θετικά τα 1.000, δεν είμαστε ακόμα σε κόκκινο συναγερμό. Βέβαια, αν πρέπει να νοσηλευτούν στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας 150 άτομα με Covid-19, όλοι καταλαβαίνουμε πως ασκείται μεγάλη πίεση στο σύστημα, όμως είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε ότι οι μεμονωμένοι αριθμοί δεν έχουν τόση αξία όσο οι συνδυασμοί των αριθμών. Επαναλαμβάνω ότι πρέπει να μάθουμε να ζούμε με όλα αυτά γιατί τα εμβόλια που θα έρθουν, αργούν ακόμα…

– Πάμε, λοιπόν, στα εμβόλια, στην ερώτηση του 1 εκατομμυρίου ευρώ. Θα  έρθουν επιτέλους τα Covid εμβόλια;

Θα έρθουν αλλά όχι αύριο! Υπάρχουν δυσκολίες που πρέπει να ξεπεραστούν και οι δυσκολίες αυτές δεν περιορίζονται στην ανάπτυξη των εμβολίων. Και η παρασκευή τους και η διάθεσή τους είναι πολύπλοκες διαδικασίες γιατί τα mRNA εμβόλια που αυτή τη στιγμή βρίσκονται και πιο κοντά στο να πάρουν έγκριση είναι προϊόντα βαθιάς ψύξης. Απαιτούν ψύξη στους -80 βαθμούς Κελσίου, συνεπώς όλη η διαδικασία είναι δύσκολη.

Πρέπει όμως, ανεξαρτήτως δυσκολιών ο κόσμος να καταλάβει ότι αυτό που έχει γίνει με τα Covid εμβόλια είναι από μόνο του κάτι πρωτόγνωρο, κάτι που ανήκει στην σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας. Καταφέραμε να συμπιέσουμε διεργασίες που κρατούσαν 15 χρόνια σε περίπου ένα χρόνο από το ξέσπασμα της πανδημίας, κι αυτό από μόνο του δεν έχει ξαναγίνει στην Ιατρική.  Θέλουμε να πιστεύουμε ότι κάποιες δόσεις θα είναι διαθέσιμες τους πρώτους μήνες του 2021 και οπωσδήποτε θα πρέπει να υπάρξουν προτεραιότητες για το πού θα πάνε αυτές οι δόσεις, ποιοι θα εμβολιαστούν πρώτοι. Πάντως, όποιο εμβόλιο και αν έρθει θα βοηθήσει σημαντικά, γιατί θα ανοσοποιήσει πρώτα απ’ όλα τους υγειονομικούς, που τους χρειαζόμαστε καθώς αποτελούν την «εμπροσθοφυλακή» του Συστήματος Υγείας.  Επίσης, θα προφυλάξει τους πολύ ευπαθείς, δηλαδή τους ανθρώπους που αν κολλήσουν τη λοίμωξη έχουν πολύ μεγάλο κίνδυνο βαριάς νόσησης και θανάτου. Τα εμβόλια που θα έρθουν, λοιπόν, θα βοηθήσουν να χτιστεί μία μικρή ανοσία αγέλης -σταδιακά θα συμβεί αυτό- και θα συμβάλει λίγο και η διασπορά του κορωνοϊού στην κοινότητα. Το εμβόλιο μαζί με την διασπορά θα οδηγήσουν στην ανοσοποίηση ομάδων πληθυσμού.

Να τονίσω και κάτι άλλο πολύ σημαντικό. Η Ελλάδα σαν χώρα δεν θα χρειαστεί να βγει στον πηγαιμό για την αναζήτηση και την δέσμευση δόσεων εμβολίων, καθώς αυτό θα γίνει σε πανευρωπαϊκό κεντρικό επίπεδο και η χώρα μας θα λάβει τις δόσεις εμβολίων που της αναλογούν βάσει του πληθυσμού της.

– Σημαντική πρόοδος καταγράφεται και στα φάρμακα για την αντιμετώπιση της νόσου COVID-19. Θα φτάσουμε να έχουμε ένα αντιιϊκό φάρμακο που θα το δίνουμε νωρίς όπως γίνεται με την οσελταμιβίρη στη γρίπη H1N1;

Η πρόοδος που έχει συντελεστεί στην πανδημία του κορωνοϊού είναι τεράστια, ας μη γελιόμαστε, όμως μέχρι να έχουμε στα χέρια μας τα φάρμακα για ευρεία χρήση και τα εμβόλια δεν πρέπει να εφησυχάσουμε και οφείλουμε να τηρούμε τις οδηγίες των ειδικών και τα μέτρα προστασίας.

Σε ό,τι αφορά τα αντιιικά φάρμακα, δηλαδή θεραπείες σαν τη ρεμντεσιβίρη και όχι τα ανοσο-τροποποιητικά της κατηγορίας, δηλαδή των κορτικοστεροειδών, αυτά  είναι χρήσιμο να τα δίνουμε όσο το ιικό φορτίο είναι υψηλό για να δρουν αποτελεσματικά. Αρα «ναι», στόχος είναι να δίδονται με τα πρώτα συμπτώματα ώστε να έχουμε την μέγιστη αποτελεσματικότητα, ακριβώς όπως γίνεται με την οσελταμιβίρη στη γρίπη Η1Ν1. Το δίνουμε νωρίς και όχι αργά, γιατί αν περάσει ένα χρονικό διάστημα και μειωθεί το ιικό φορτίο δεν θα έχουμε το προσδοκώμενο αποτέλεσμα.

– Oσο εξελίσσεται η πανδημία κινδυνεύουμε να δούμε περισσότερα βαριά περιστατικά σε νέους και κατά τα άλλα υγιείς ανθρώπους από τη λοίμωξη του κορωνοϊού;

Ναι, όσο μεγαλώνει η διασπορά θα δούμε και περιστατικά που δεν θέλουμε να βλέπουμε. Θα δούμε και βαριές λοιμώξεις σε νέους ανθρώπους, θα δούμε και θανάτους νέων ανθρώπων, όλα αυτά συνδέονται μεταξύ τους με στατιστικά μοντέλα. Οσο περισσότερα τα κρούσματα, τόσο μεγαλύτερη και πιθανότητα να συμβούν τα σπάνια περιστατικά -αυτά που φοβίζουν περισσότερο γιατί αφορούν ανθρώπους χαμηλού κινδύνου, νέους, υγιείς χωρίς υποκείμενα νοσήματα.