Υγεία χωρίς τιμή ή με ταρίφα; Μαρτυρίες από Ελλάδα και Κύπρο

Του Δρ. Αυγουστίνου (Ντίνου) Αυγουστή*
Λάρισα

Ας μη χάνουμε την ελπίδα. Παρά τα προβλήματα, υπάρχουν φωτεινά παραδείγματα ιατρών που παραμένουν πιστοί στον όρκο του Ιπποκράτη.

Οι συζητήσεις γύρω από περιστατικά χρηματισμού γιατρών είναι σχεδόν καθημερινές. Συχνά καταγγέλλονται χωρίς όμως να συνοδεύονται από τεκμηριωμένα στοιχεία. Σε κάθε περίπτωση, η γενίκευση αδικεί πολλούς.

Για να μην παρερμηνευθούν οι προθέσεις μου, ας ξεκινήσουμε από τα θετικά. Στα δημόσια νοσοκομεία της Ελλάδας συναντά κανείς γιατρούς με υψηλό αίσθημα καθήκοντος και βαθιά επιστημονική κατάρτιση. Παρά την έλλειψη υλικοτεχνικής υποδομής, προσφέρουν υπηρεσίες υγείας υψηλού επιπέδου, συχνά κάτω από δύσκολες συνθήκες.

Η εμπειρία μου ως ασθενής σε τρία δημόσια νοσοκομεία —το Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας (ΓΝΛ), το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας (ΠΓΝΛ) και το Κωνσταντοπούλειο Γενικό Νοσοκομείο «Η Αγία Όλγα» στην Αθήνα— επιβεβαίωσε αυτή την εικόνα.

Σε κάθε περίπτωση, η στάση του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού ήταν υποδειγματική: ήρεμη, με αυτοπεποίθηση, ειλικρινές ενδιαφέρον και μια αίσθηση φροντίδας που δεν περιοριζόταν σε κλινικές τυπικότητες. Το ίδιο συνέβη σε κλινικές όπως η Χειρουργική, η ΩΡΛ, η Οφθαλμολογική, η Θωρακοχειρουργική και το Εργαστήριο Πυρηνικής Ιατρικής του ΠΓΝΛ. Αντίστοιχες εμπειρίες είχα και στις καρδιολογικές και άλλες κλινικές του Κωνσταντοπούλειου και του ΓΝΛ.

Στην Κύπρο, όμως, η εικόνα που σχημάτισα από τη δική μου εμπειρία είναι αρκετά διαφορετική. Οι επισκέψεις μου σε δημόσια νοσοκομεία εκεί άφησαν πικρή γεύση.

Ένα χαρακτηριστικό περιστατικό: έντονος κοιλιακός πόνος με οδήγησε στις πρώτες βοήθειες του νοσοκομείου Λεμεσού. Παρά την έντονη συμπτωματολογία και την ενημέρωση που παρείχα στο προσωπικό, μου δόθηκε ραντεβού για αξονική εξέταση… μία εβδομάδα αργότερα.

Χωρίς δεύτερη σκέψη, πέταξα για Λάρισα. Την επόμενη κιόλας ημέρα, νοσηλεύτηκα στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο με υψηλό πυρετό και οξύ πόνο. Μέσα σε λίγες ώρες, είχε ολοκληρωθεί ο διαγνωστικός κύκλος και οι γιατροί της Χειρουργικής Κλινικής —χωρίς καθυστέρηση— μου έσωσαν τη ζωή.

Δεν κλείνω τα μάτια στα σκοτεινά φαινόμενα του χώρου. Υπάρχουν γιατροί που απαιτούν αμοιβές «κάτω από το τραπέζι» και, μάλιστα, με τρόπο πιεστικό, ακόμα και εκβιαστικό.

Δεν ξεχνώ την τραγική ιστορία ενός πατέρα, που έχασε την κόρη του στα 30 της. Ο γιατρός που την είχε χειρουργήσει ζητούσε ακόμη και μετά τον θάνατό της το συμφωνημένο «φακελάκι».

Πρόσφατα μάθαμε πως καθηγητής καρδιοχειρουργός του ΠΓΝΛ συνελήφθη επ’ αυτοφώρω με προσημειωμένα χαρτονομίσματα, τα οποία ζήτησε για να προχωρήσει σε σοβαρό χειρουργείο.

Αλήθεια, πόσοι είναι αυτοί οι γιατροί που παραμένουν αδιάφθοροι; Δεν έχω απάντηση. Ούτε μπορώ να είμαι βέβαιος αν είναι περισσότεροι ή λιγότεροι από τους άλλους. Αυτό που γνωρίζω είναι ότι πολλοί πολίτες πιστεύουν πως αν δεν δώσουν «φακελάκι», ο γιατρός δεν θα τους προσέξει. Μα η πραγματικότητα δεν είναι πάντα έτσι.

Υστερόγραφο:
Όχι, δεν είναι δωρεάν η Υγεία και η Παιδεία όπως προβλέπει το Σύνταγμα.

Αντίθετα, στην πράξη λειτουργούν ως από τις πλέον προσοδοφόρες επιχειρήσεις —τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Κύπρο.

Προς τιμήν των Κυπρίων γιατρών, πάντως, σχεδόν ποτέ δεν ζητούν χρήματα κάτω από το τραπέζι.