Είναι φυσιολογικό να παρατηρείται κατά καιρούς άπεπτη τροφή στα κόπρανα, ιδίως μετά την κατανάλωση τροφών πλούσιων σε φυτικές ίνες ή με σκληρό περίβλημα, όπως το καλαμπόκι. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτό μπορεί να υποδηλώνει κάποιο υποκείμενο πρόβλημα υγείας, όπως η νόσος του Crohn.
Αν η παρουσία άπεπτης τροφής συνοδεύεται από διάρροια, απώλεια βάρους ή αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου, ενδέχεται να απαιτείται ιατρική αξιολόγηση.
Πιθανά αίτια
Το πεπτικό σύστημα δεν μπορεί να διασπάσει πλήρως όλα τα συστατικά των τροφών. Για παράδειγμα, η κυτταρίνη, ένα συστατικό των φυτικών ινών, δεν πέπτεται από τα ανθρώπινα ένζυμα. Τροφές που συχνά εντοπίζονται άπεπτες στα κόπρανα περιλαμβάνουν:
-
Καλαμπόκι
-
Φασόλια
-
Καρότα
-
Σπανάκι και άλλα πράσινα φυλλώδη λαχανικά
-
Κόκκους δημητριακών
-
Καρύδια
-
Σταφίδες
-
Σπόρους
-
Φλούδες λαχανικών και φρούτων
Η γρήγορη κατάποση ή το ανεπαρκές μάσημα μπορεί επίσης να προκαλέσει ατελή πέψη της τροφής.
Ιατρικές καταστάσεις που σχετίζονται με άπεπτη τροφή
Αν και οι φυτικές ίνες είναι η πιο κοινή αιτία, υπάρχουν παθολογικές καταστάσεις που μπορεί να οδηγήσουν στην παρουσία ολόκληρων ή μερικώς αφομοιωμένων τροφών στα κόπρανα:
Νόσος του Crohn
Μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος του εντέρου που προκαλεί:
-
Έντονη διάρροια
-
Κοιλιακό άλγος
-
Απώλεια βάρους
-
Κόπωση
Κοιλιοκάκη
Ανοσολογική αντίδραση στη γλουτένη που επηρεάζει την απορρόφηση τροφών και προκαλεί:
-
Φούσκωμα
-
Λιπαρά και δύσοσμα κόπρανα
-
Διάρροια ή δυσκοιλιότητα
Παγκρεατική ανεπάρκεια
Έλλειψη παγκρεατικών ενζύμων, που οδηγεί σε:
-
Φούσκωμα
-
Απώλεια βάρους
-
Θρεπτικές ανεπάρκειες
-
Λιπαρά κόπρανα
Δυσανεξία στη λακτόζη
Η αδυναμία διάσπασης της λακτόζης μπορεί να προκαλέσει:
-
Αέρια και φούσκωμα
-
Κοιλιακό άλγος
-
Διάρροια
Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου (IBS)
Συμπτώματα περιλαμβάνουν:
-
Πόνος ή κράμπες στην κοιλιά
-
Εναλλαγές μεταξύ διάρροιας και δυσκοιλιότητας
-
Αίσθηση ατελούς κένωσης
Γαστρεντερίτιδα (ιός στομάχου)
Προκαλείται συχνά από ιούς και συνοδεύεται από:
-
Διάρροια
-
Εμετό
-
Πυρετό
-
Κοιλιακούς πόνους
Ελκώδης κολίτιδα
Μπορεί να προκαλέσει:
-
Διάρροια με αίμα ή βλέννα
-
Συχνή και επείγουσα ανάγκη για κένωση
-
Κοιλιακούς πόνους
Σύνδρομο ταχείας γαστρικής κένωσης (Dumping syndrome)
Η τροφή περνά πολύ γρήγορα από το στομάχι στο λεπτό έντερο, συχνά μετά από εγχειρήσεις στομάχου. Συμπτώματα:
-
Ναυτία
-
Κοιλιακός πόνος
-
Διάρροια
Πότε να επικοινωνήσετε με γιατρό
Η σποραδική παρουσία άπεπτης τροφής δεν προκαλεί ανησυχία. Αν όμως συνοδεύεται από τα εξής, απαιτείται ιατρική αξιολόγηση:
-
Ανεξήγητη απώλεια βάρους
-
Αίμα στα κόπρανα
-
Αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου
-
Επίμονη διάρροια ή κοιλιακό άλγος
-
Σημάδια αφυδάτωσης (όπως σκοτεινά ούρα, ξηροστομία, κόπωση)
-
Απώλεια ελέγχου του εντέρου
Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει εξετάσεις όπως δείγματα κοπράνων, αιματολογικές εξετάσεις, κολονοσκόπηση, ή βιοψία για να εντοπίσει την αιτία.
Αντιμετώπιση
Αν δεν υπάρχει παθολογικό πρόβλημα, δεν απαιτείται θεραπεία. Εάν όμως εντοπιστεί υποκείμενη πάθηση, η αντιμετώπιση προσαρμόζεται ανάλογα και μπορεί να περιλαμβάνει:
-
Αλλαγές στη διατροφή
-
Φαρμακευτική αγωγή
-
Επεμβατική θεραπεία ή χειρουργική επέμβαση
Πρόγνωση
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η άπεπτη τροφή στα κόπρανα δεν αποτελεί λόγο ανησυχίας και σχετίζεται με τη διατροφή ή τον ρυθμό κατανάλωσης φαγητού. Αν όμως συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα, ενδέχεται να υποκρύπτει κάποιο νόσημα.
Η ιατρική συμβουλή είναι απαραίτητη όταν παρατηρούνται συνεχείς αλλαγές στην πέψη ή στην κινητικότητα του εντέρου.
