Αποφρακτική άπνοια ύπνου: Τι μας συμβουλεύουν οι ειδικοί του Χάρβαρντ
Ο καλός ύπνος σε τακτική βάση είναι απαραίτητος για την καρδιαγγειακή υγεία. Αυτό σημαίνει ότι όλοι – ειδικά τα άτομα με καρδιακά προβλήματα – θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τυχόν προβλήματα που τους εμποδίζουν να κοιμούνται τουλάχιστον επτά ώρες κάθε βράδυ. Κοινό πρόβλημα αποτελεί η αποφρακτική άπνοια ύπνου, μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από σύντομες παύσεις στην αναπνοή, που συχνά προκαλούν δυνατό ροχαλητό, γρυλίσματα, λαχανιάσματα και θορύβους πνιγμού.
Αυτές οι επαναλαμβανόμενες διαταραχές της αναπνοής προκαλούν αύξηση του καρδιακού παλμού και της αρτηριακής σας πίεσης, ασκώντας πίεση στην καρδιά και το κυκλοφορικό σας. «Κάπου μεταξύ 40% και 80% των ατόμων με καρδιαγγειακή νόσο μπορεί να έχουν υπνική άπνοια», λέει ο Δρ Sogol Javaheri, ειδικός στον ύπνο στο Brigham and Women’s Hospital του Χάρβαρντ. Ωστόσο, η υπνική άπνοια συχνά δεν ανιχνεύεται και δεν αντιμετωπίζεται. Γιατί;
Συχνά, οι άνθρωποι δεν συνειδητοποιούν ότι λαχανιάζουν περιοδικά κατά τη διάρκεια της νύχτας, εκτός εάν το παρατηρήσει κάποιος σύντροφος στο κρεβάτι ή μέλος της οικογένειας. Επιπλέον, πολλοί άνθρωποι με υπνική άπνοια (ιδιαίτερα εκείνοι που έχουν καρδιαγγειακή νόσο) δεν αναφέρουν υπερβολική υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, ένα από τα πιο κοινά συμπτώματα της διαταραχής, λέει ο Δρ Τζαβαχέρι. «Μερικοί άνθρωποι είναι τόσο συνηθισμένοι στη στέρηση ύπνου που δεν συνειδητοποιούν ότι νυστάζουν», λέει.
Αιτίες, κίνδυνοι και άλλα συμπτώματα
Η υπνική άπνοια εμφανίζεται όταν ο ιστός της γλώσσας ή του λαιμού στενεύει ή φράζει προσωρινά τον αεραγωγό κατά τη διάρκεια του ύπνου, μερικές φορές έως και 100 φορές την ώρα. Ενώ άτομα όλων των ηλικιών μπορεί να αναπτύξουν άπνοια ύπνου, είναι πιο συχνή σε ηλικιωμένους και σε άτομα που είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα, καθώς και σε άτομα με καρδιακά προβλήματα, δυσκολοελεγχόμενη αρτηριακή πίεση και διαβήτη.
Ένας τρόπος με τον οποίο οι γιατροί αξιολογούν την πιθανότητα υπνικής άπνοιας με κάποιες συγκεκριμένες ερωτήσεις ενώ συμπτώματα που μπορεί να προκληθούν από την υπνική άπνοια περιλαμβάνουν τη νυχτερινή ανησυχία, πρόβλημα με τη συγκέντρωση ή τη μνήμη, αλλαγές διάθεσης, πρωινοί πονοκέφαλοι, ζωντανά, παράξενα ή απειλητικά όνειρα και νυχτερινό ξύπνημα για ούρηση.
Διάγνωση υπνικής άπνοιας
Εάν πιστεύετε ότι μπορεί να έχετε άπνοια ύπνου, συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Εάν είναι δυνατόν, ξεκινήστε με έναν ειδικό πνευμονολόγο για θέματα ύπνου, καθώς αυτοί οι ειδικοί είναι συχνά οι καταλληλότεροι να συστήσουν έγκαιρη εξέταση και θεραπεία. Στο παρελθόν, η διάγνωση της υπνικής άπνοιας απαιτούσε πάντα μια διανυκτέρευση σε εργαστήριο ύπνου. Σήμερα, οι κλινικές δοκιμές στο σπίτι (που είναι πιο βολικές και λιγότερο δαπανηρές) είναι ο κανόνας. Συνιστώνται σε άτομα των οποίων τα συμπτώματα υποδηλώνουν ότι έχουν μέτρια έως σοβαρή υπνική άπνοια και που δεν έχουν άλλα σημαντικά ιατρικά προβλήματα.
Για τη μελέτη ύπνου στο σπίτι, θα έχετε μια μικρή, ελαφριά οθόνη. μια ζώνη που γλιστράτε γύρω από τη μέση σας, ένα μικρό κλιπ για τα δάχτυλα και έναν αισθητήρα που θα τοποθετήσετε κάτω από τη μύτη σας. Αυτές οι συσκευές μετρούν τον κορεσμό σας με οξυγόνο (την ποσότητα οξυγόνου στο αίμα σας), τον καρδιακό ρυθμό και τη ροή του αέρα, καθώς και τις κινήσεις του στήθους και της κοιλιάς σας και τη θέση σας ενώ κοιμάστε. Αν χρειαστεί να χρησιμοποιήσετε το μπάνιο, απλά πάρτε μαζί σας τον εξοπλισμό που σας δώσανε οι γιατροί.
Αντιμετώπιση της υπνικής άπνοιας
Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής που μπορούν να βελτιώσουν την άπνοια ύπνου και περιλαμβάνουν:
απώλεια βάρους αν χρειαστεί
αποφυγή αλκοόλ εντός τριών ωρών από την ώρα του ύπνου
να μην παίρνετε φάρμακα που χαλαρώνουν τους μυς σας το βράδυ
αντιμετώπιση της ρινικής συμφόρησης με φάρμακα ή σπιτικές θεραπείες
να κοιμάστε στο πλάι ή ανασηκώνοντας το κεφάλι σας.
Τα άτομα με μέτρια έως σοβαρή άπνοια χρειάζονται συχνά θεραπεία με θετική πίεση αεραγωγού (PAP), η οποία χρησιμοποιεί ένα μικρό μηχάνημα για να μεταφέρει πεπιεσμένο αέρα μέσω μιας μάσκας που καλύπτει τη μύτη σας (και μερικές φορές το στόμα σας) για να κρατήσει ανοιχτό τον αεραγωγό σας καθώς κοιμάστε. Ακόμη και τα άτομα με ήπια υπνική άπνοια που αισθάνονται υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας μπορεί να ωφεληθούν από το PAP, το οποίο μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να αισθάνονται πιο ξεκούραστοι και μπορεί επίσης να βελτιώσουν τη διάθεσή τους και την ποιότητα ζωής τους, λέει ο Δρ Javaheri.
Της Αφροδίτης Ντάικου