Διεθνής Έρευνα ΑΠΘ: Κατακόρυφη αύξηση της κατάθλιψης

Ανησυχία και προβληματισμό προκαλεί παγκόσμια έρευνα για την αύξηση της κατάθλιψης από την έναρξη της πανδημίας, η οποία προγραμματίστηκε και διενεργήθηκε από την Ιατρική Σχολή του ΑΠΘ, με τη συμμετοχή 40 χωρών. Σε άλλες συνθήκες, η κατάθλιψη υπολογίζεται στο 4,5% του γενικού πληθυσμού, με 3% στους άνδρες και 6% στις γυναίκες, ενώ στο δείγμα της έρευνας εντοπίστηκε στο 18%.

Ο  επιστημονικός υπεύθυνος της έρευνας «COVID-19 Mental health international for the General Population Study» καθηγητής Ψυχιατρικής του Τμήματος Ιατρικής του ΑΠΘ, Κωνσταντίνος Φουντουλάκης, σε συνέντευξη του στο Πρώτο Πρόγραμμα 91,6 και 105,8, σημείωσε ότι το ποσοστό «δεν ήταν σταθμισμένο, πιθανότερη πραγματική τιμή είναι γύρω στο 12%.  Τον περασμένο χρόνο μεσοσταθμικά σε 40 χώρες, που άλλοτε είχαν lockdown, άλλοτε ήταν πιο ελεύθερες, άλλοτε είχαν κορυφή στους θανάτους, είχαμε 12% κατάθλιψη».

Τα εν λόγω δεδομένα προβλέπονταν για καταγραφή επί 20 ετίας και σχετίζονταν με τις αποκρίσεις σημαντικού δείγματος 56.000 ατόμων, οι οποίες συλλέχθησαν μέσω μιας πλειοψηφίας ψυχομετρικών εργαλείων, αξιοποιώντας αλγορίθμους τύπου τεχνητής νοημοσύνης, σύμφωνα με όσα διευκρίνισε ο κ. Φουντουλάκης.

Βάσει του ότι τα νέα περιστατικά κατάθλιψης κυμαίνονται στο 0,3% ετησίως, ο αριθμός που κατέγραψαν οι επιστήμονες για νέες καταθλίψεις αποτυπώνει μια «συμπίεση και πρώιμη εμφάνιση νέων καταθλίψεων», οι οποίες διαφορετικά θα εκδηλώνονταν σε 10 με 20 χρόνια μετά. Ο καθηγητής εξήγησε ότι η επιστημονική υπόθεση εμφανίζεται πλέον αρκετά ισχυρή διότι διπλασιάστηκε έως και τριπλασιάστηκε η κατάθλιψη.

Για δυναμική κατάσταση εν εξελίξει, μίλησε ο κ. Φουντουλάκης συμπληρώνοντας ότι παρατηρήθηκε επίσης πως το 20% των ερωτηθέντων βιώνει έντονη δυσφορία και στρες. Ο ίδιος θεωρεί ότι περίπου το 1/3 του πληθυσμού βρίσκεται υπό πίεση, παρουσιάζοντας επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής του -σε όλα τα επίπεδα- με αναφορές για τον ύπνο, τη διατροφή, τη σεξουαλικότητα, τις ενδοοικογενειακές σχέσεις, την οικονομική κατάσταση. Ενδεικτικά, ο κ. Φουντουλάκης σχολίασε την κατάσταση ως «μια οριζόντια επίδραση σε όλους τους τομείς».

Επισημαίνεται ακόμη ότι το 9,92% των ερωτηθέντων δήλωσε αύξηση άγχους, το 11,52% ένταση καταθλιπτικών σκέψεων, το 17,16% ενίσχυση αυτοκτονικών σκέψεων. Ασθενείς κιόλας που αντιμετώπισαν κάποιο σχετικό επεισόδιο στο παρελθόν έφεραν 2,5 φορές υψηλότερα ποσοστά ενεργού κατάθλιψης στο παρόν, επομένως η κατάσταση τους επιδεινώθηκε και αυτή σε ποσοστό 31,82%, έναντι 13.08% όσων δεν είχαν ιστορικό.

Επιπλέον, αναφέρθηκε μείωση φυσικής δραστηριότητας/άσκησης κατά τη διάρκεια της πανδημίας από το 45,05% των ερωτηθέντων. Συγχρόνως, παρατηρήθηκε αύξηση της όρεξης για φαγητό 14% κατά μέσο όρο, όταν 1 στους 10 διέθετε περισσότερο ανθυγιεινή διατροφή. Το 13.21% των συμμετεχόντων πρόσθεσε πάνω από δυο κιλά στο βάρος του. Ανάμεσα σε όλα αυτά, ο καθηγητής συνέστησε σε όσους ασιθάνονται ότι έχουν συμπτώματα κατάθλιψης να αναζητήσουν βοήθεια από επαγγελματία ψυχικής υγείας.